FENÂYÎ EHL-İ CENNET EFENDİ, "TECELİYYÂT" ADLI ARAPÇA ESERİ VE TECELLİYYÂT'A HASAN RIZÂYÎ ELAKSARÂYÎ TARAFINDAN YAPILAN MANZÛM-MENSÛR TÜRKÇE TERCÜME/ŞERH ÜZERİNE*

dc.contributor.authorKenan ERDOĞAN
dc.contributor.authorHasan CANKURT
dc.date.accessioned2024-07-24T09:08:51Z
dc.date.available2024-07-24T09:08:51Z
dc.date.issued2013
dc.description.abstract"Cennet Mehmed Efendi", "Ehl-i Cennet Efendi", "Fenâyî Ehl-i Cennet Efendi" ve "Fenâyî Mehmed Efendi" gibi isimlerle anılan Fenâyî; Aziz Mahmud Hüdâyî'nin Anadolu halifelerinden olup Celvetî tarikatının Hüdâyî yolunda giden en gür sesli simalarından birisidir. Hüdâyî'den ve Yunus Emre'den ilham alarak kaleme aldığı ilahi formundaki şiirler ağırlıklı olmak üzere oluşturduğu Dîvân'ı, ilmî yönünün ağır bastığı vaazları ve yine Hüdâyî'nin başlattığı "Tecelliyyât" kaleme alma geleneğinin bir tezahürü olarak telakki edilebilecek Tecelliyât'ı ile mutasavvıf şairler içerisinde anılmaya değer şahsiyetlerdendir. Devrinde, Celvetî ekolünün Hüdâyî'den sonra en etkili isimlerinden olan Ehl-i Cennet Efendi'nin devrin en muteber dillerinden Arapça ve Farsça'yı iyi derecede bildiği anlaşılmaktadır. Bazı araştırmacılar tarafından müridlerince yazılıp kendisine atfedildiği de belirtilen Arapça Tecelliyyât'ı; Fenâyî Efendi'nin yaşadığı manevî halleri, rüyaları ve ilhamları konu edinmektedir. Fenâyî'nin yaşadığı bu birtakım rûhî tecrübeleri müridleriyle paylaşmasındaki veya paylaşımın ona atfedilmesindeki amacın; Celvetî sûfîlerini şevk ü iştiyaka ve cezbeye getirip coşturmak, onları yaşadıkları manevî gerilimle Celvetî yoluna ve her şeyden önce İslâm'a bağlamak olduğu düşünülebilir. Bir tarikat pirinin yaşadığı fevkalâdelikleri nazara vermesi, alanın uzmanları tarafından bir tahdis-i ni'met, yani ilâhî nimetlere şükrün bir göstergesi olarak nitelendirilmekte ve tevazudan verilmiş bir taviz olarak görülmemesi gerektiği belirtilmektedir. Üzerinde durulan eser, yine bir Celvetî olan Rızâyî-i Aksarâyî tarafından tercüme edilmiştir.
dc.identifier.urihttp://akademikarsiv.cbu.edu.tr:4000/handle/123456789/21620
dc.language.isotur
dc.titleFENÂYÎ EHL-İ CENNET EFENDİ, "TECELİYYÂT" ADLI ARAPÇA ESERİ VE TECELLİYYÂT'A HASAN RIZÂYÎ ELAKSARÂYÎ TARAFINDAN YAPILAN MANZÛM-MENSÛR TÜRKÇE TERCÜME/ŞERH ÜZERİNE*
dc.typeAraştırma Makalesi

Files