Mustafa Naîmâ’nın Derlediği Bir Mecmua: ‘Ulâletü’l-mecâlis Mecmû‘atü’n-nefâ’is
Abstract
Mecmualar Osmanlı kültür dünyasından günümüze intikaleden önemli yazılı kaynaklar arasında yer almaktadır. Mecmuaçeşitlerinden biri tanınmış kişilerden biri tarafından derlenenmecmualardır. Bu tür mecmualar barındırdıkları kayıtlar saye-sinde derleyicisi hakkında doğrudan bilgiler sunabilir. Ayrıcadolaylı olarak şahsın edebî zevki, hayata bakışı, kültür ve eğitimdüzeyi, etkilendiği sanatçılar hakkında fikir verebilir. MichiganÜniversitesi Kütüphanesi, Sultan Abdülhamid Koleysiyonu,numara 409’da kayıtlı ‘Ulâletü’l-mecâlis Mecmû‘atü’n-nefâ’isadlı mecmua, ilk resmi Osmanlı vak‘anüvisi Mustafa Naîmâ ta-rafından derlenmiştir. Naîmâ, 1120 (1708/9) senesindemecmuayı derlemeye başlamış, tamamlayamadan hayatını kay-betmiştir. 525 sayfadan meydana gelen mecmuada seçme eserlerve manzumeler vardır. Muhtevanın ekseri manzumdur. Türkedebiyatından Kafzâde Fâizî, Nâbî, Sâbit, Râmî MehmedPaşa’nın; Fars edebiyatından Sâ’ib-i Tebrîzî’nin çok sayıdamanzumesi bulunmaktadır. Ulâletü’l-mecâlis Mecmû‘atü’n-nefâ’is sayesinde Naîmâ’nın şiir meraklısı olduğu, Fars ve Arapedebiyatına had safhada hâkimiyeti bulunduğu, biyografik eser-lere ilgi duyduğu, âşıkâne ve hakîmâne manzumeler beğendiğianlaşılmaktadır. Ulâletü’l-mecâlis sayesinde ayrıca Naîmâ’nınel yazısı örneği tespit edilmiştir. Bu makalede Naîmâ’nın derle-diği Ulâletü’l-mecâlis Mecmû‘atü’n-nefâ’is adlı mecmuatanıtılmış, mecmuadan hareketle Naîmâ hakkında yeni bilgilereulaşılmaya çalışılmıştır.